CÁC ĐIỂM KHÔNG PHÙ HỢP (NC) THƯỜNG GẶP KHI ĐÁNH GIÁ ISO 22000

Vậy đâu là những điểm không phù hợp thường gặp khi đánh giá ISO 22000? Hãy cùng tìm hiểu để chủ động phòng tránh.

I. Điểm không phù hợp (NC) là gì?

Trong đánh giá ISO 22000, NC (Nonconformity) là những trường hợp doanh nghiệp không đáp ứng một hoặc nhiều yêu cầu của tiêu chuẩn ISO 22000:2018 hoặc các quy trình nội bộ đã ban hành.

Tùy theo mức độ ảnh hưởng, NC thường được chia thành:

+ NC nghiêm trọng (Major NC): Ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu lực của hệ thống quản lý an toàn thực phẩm hoặc có nguy cơ tạo ra sản phẩm không an toàn.

+ NC nhẹ (Minor NC): Sai sót đơn lẻ, chưa ảnh hưởng lớn nhưng cần được khắc phục để tránh tái diễn.

Lưu ý khi đánh giá ISO 22000

II. Các lỗi thường gặp khi thực hiện đánh giá ISO 22000

Việc hiểu rõ các lỗi thường gặp sẽ giúp doanh nghiệp chuẩn bị tốt hơn trước mỗi kỳ đánh giá ISO 22000.

1. Chưa thực hiện đầy đủ phân tích mối nguy

Đây là một trong những NC phổ biến nhất. Nhiều doanh nghiệp chỉ xây dựng bảng phân tích mối nguy để đáp ứng yêu cầu chứng nhận nhưng chưa cập nhật khi có:

- Thay đổi nguyên liệu.

- Thay đổi nhà cung cấp.

- Thay đổi quy trình sản xuất.

- Thay đổi sản phẩm.

Điều này khiến việc xác định các mối nguy về sinh học, hóa học và vật lý không còn phù hợp với thực tế.

*Khuyến nghị: Rà soát và cập nhật phân tích mối nguy định kỳ hoặc ngay khi có thay đổi.

2. Hồ sơ CCP và OPRP ghi chép chưa đầy đủ

Trong quá trình đánh giá ISO 22000, chuyên gia thường kiểm tra rất kỹ hồ sơ theo dõi các điểm kiểm soát tới hạn (CCP) và chương trình tiên quyết vận hành (OPRP).

Các lỗi thường gặp gồm:

+ Thiếu chữ ký xác nhận.

+ Thiếu thời gian ghi nhận.

+ Ghi chép sau khi sản xuất.

+ Dữ liệu không đầy đủ hoặc bị tẩy xóa.

+ Không có bằng chứng xử lý khi vượt giới hạn kiểm soát.

Những sai sót này có thể khiến doanh nghiệp bị đánh giá là chưa kiểm soát tốt an toàn thực phẩm.

3. Kiểm soát tài liệu và hồ sơ chưa hiệu quả

Một số doanh nghiệp vẫn sử dụng:

- Biểu mẫu cũ.

- Quy trình hết hiệu lực.

- Phiên bản tài liệu không đồng nhất giữa các bộ phận.

Điều này dẫn đến việc nhân viên thực hiện không đúng quy trình hiện hành.

*Khuyến nghị: Thiết lập danh mục tài liệu kiểm soát và đảm bảo chỉ sử dụng phiên bản mới nhất.

4. Chương trình tiên quyết (PRPs) thực hiện chưa đầy đủ

PRPs là nền tảng của hệ thống ISO 22000. Tuy nhiên, trong nhiều cuộc đánh giá ISO 22000, doanh nghiệp vẫn mắc các lỗi như:

+ Kế hoạch vệ sinh chưa đầy đủ.

+ Thiếu hồ sơ kiểm soát côn trùng.

+ Không đánh giá hiệu quả vệ sinh.

+ Thiếu hồ sơ bảo trì thiết bị.

+ Kiểm soát chất gây dị ứng chưa phù hợp.

Những thiếu sót này có thể làm tăng nguy cơ mất an toàn thực phẩm.

5. Thiết bị đo lường chưa được hiệu chuẩn đúng quy định

Các thiết bị như:

- Nhiệt kế.

- Cân điện tử.

- Máy đo pH.

- Thiết bị đo độ ẩm.

Nếu không được hiệu chuẩn định kỳ hoặc hết hạn hiệu chuẩn sẽ trở thành điểm không phù hợp trong đánh giá ISO 22000.

6. Truy xuất nguồn gốc chưa đầy đủ

Khả năng truy xuất nguồn gốc là yêu cầu quan trọng của ISO 22000.

Một số lỗi phổ biến gồm:

- Không truy xuất được lô nguyên liệu.

- Thiếu mã lô sản phẩm.

- Hồ sơ nhập – xuất không đồng nhất.

- Không thực hiện diễn tập truy xuất định kỳ.

Nếu xảy ra sự cố về an toàn thực phẩm, doanh nghiệp sẽ gặp khó khăn trong việc thu hồi sản phẩm.

7. Đào tạo nhân viên chưa đáp ứng yêu cầu

Không ít doanh nghiệp có kế hoạch đào tạo nhưng:

- Chưa đánh giá hiệu quả sau đào tạo.

- Hồ sơ đào tạo chưa đầy đủ.

- Nhân viên chưa hiểu quy trình đang thực hiện.

Trong đánh giá ISO 22000, chuyên gia có thể phỏng vấn trực tiếp nhân viên để xác minh năng lực thực tế.

8. Hành động khắc phục chưa phân tích nguyên nhân gốc

Nhiều doanh nghiệp chỉ khắc phục phần hiện tượng mà chưa tìm được nguyên nhân gốc rễ.

Ví dụ:

+ Thay sản phẩm lỗi.

+ Nhưng không phân tích vì sao lỗi xảy ra và làm thế nào để ngăn ngừa tái diễn.

Điều này khiến NC có nguy cơ lặp lại trong các kỳ đánh giá tiếp theo.

Doanh nghiệp cần chuẩn bị gì trước khi đánh giá ISO 22000?

Để hạn chế các điểm không phù hợp, doanh nghiệp nên:

- Rà soát toàn bộ hệ thống tài liệu.

- Kiểm tra hồ sơ CCP, OPRP và PRPs.

- Thực hiện đánh giá nội bộ trước kỳ đánh giá chứng nhận.

- Đào tạo lại nhân viên về quy trình và an toàn thực phẩm.

- Kiểm tra tình trạng hiệu chuẩn thiết bị đo.

- Diễn tập truy xuất nguồn gốc và thu hồi sản phẩm.

- Thực hiện hành động khắc phục đối với các điểm chưa phù hợp đã phát hiện.

Việc chuẩn bị kỹ lưỡng sẽ giúp quá trình đánh giá ISO 22000 diễn ra thuận lợi, giảm thiểu các NC và nâng cao hiệu quả vận hành của hệ thống quản lý an toàn thực phẩm.

III. Kết luận

Các điểm không phù hợp (NC) không chỉ là những lỗi cần khắc phục mà còn là cơ hội để doanh nghiệp nhìn nhận và cải tiến hệ thống quản lý an toàn thực phẩm một cách toàn diện.

Chủ động rà soát, cập nhật hồ sơ và duy trì việc tuân thủ các yêu cầu của tiêu chuẩn sẽ giúp doanh nghiệp tự tin hơn trong mỗi kỳ đánh giá ISO 22000, đồng thời nâng cao uy tín với khách hàng, đối tác và cơ quan quản lý.

 * Liên hệ Tổ chức chứng nhận ISO KMR Việt Nam để được tư vấn hỗ trợ về dịch vụ Chứng nhận ISO/ Đào tạo ISO

  KMR VIET NAM CO. LTD

  HCM: - Hotline:       028 3535 4350 or 0983 890 712

              - Zalo:             0983 890 712

           - Email:           kmarvn@kmr.com.vn

  HN:    - Hotline-Zalo: 0966 177 712

           - Email:           support.hanoi@kmr.com.vn

                                 saleshn@kmr.com.vn